Laag-Soeren

Laag-Soeren is een dorp met 900 inwoners, tussen Dieren en Eerbeek. De hoofdweg is de Harderwijkerweg, de vroegere Hanzeweg tussen Doesburg en Harderwijk. Hier en aan de Jut van Breukelerwaard liggen oudere woningen. Aan de Huetlaan zijn in de dertiger jaren huizen gebouwd. Veel later volgden een paar nieuwbouwwijken. Rondom het dorp liggen gebieden van Natuurmonumenten. Een deel van het buitengebied langs de Soerense beken en de Soerense Enk is beschermd dorpsgezicht.

Historie
Al in de vroege middeleeuwen is er sprake van een hoeve “Sorna”. In 1411 kennen we de Marke Soeren, in 1462 samengevoegd met de Marke Spankeren. De markegenoten uit Soeren waren bewoners van acht hoeven. Carel Otto van Kesteren uit Arnhem koopt in 1767 zes boerderijen, een aandeel in de markegronden en bos. Hij begint met de bouw van een landhuis, ontgint gronden en legt lanen aan. Hij laat vier watermolens bouwen. Het landgoed kent verschillende eigenaren tot het in 1848 eigendom wordt van Pieter Nicolaas Jut van Breukelerwaard. Hij stichtte een Geneeskrachtige Badinrichting, “Bethesda”.

Ontstaan van de dorpskern
In de tweede helft van de negentiende eeuw ontwikkelde het dorp zich snel. De spoorweg werd aangelegd en het Apeldoorn-Dierens kanaal werd gegraven. Langs de Harderwijkerweg werden pensions gebouwd als logeergelegenheid naast het kuuroord. Winkels en bedrijven volgden. In en na WOII veranderde het kuuroord in vakantieoord, later in een appartementencomplex. Ook de pensions en hotels zijn verdwenen en de basisschool. Laag-Soeren is nu een woondorp met ouderen en forensen. Centrum van het dorpsleven was van 1967 tot 2008 Ons Dorpshuis. Daarna werd het Sprengenhus gebouwd, waarvan het voortbestaan in 2024 onzeker is.