Villa Klein Rinsma State

Dit dubbele herenhuis is gebouwd in 1895 als één voorname villa. De opdrachtgever was M. P. D. Baron van Sytzama (1862-1930), die de villa de naam gaf ‘Klein Rinsma State’, naar het landhuis ‘Rinsma State’ in Driezum, gemeente Dantumadiel, dat generatielang in bezit was van de familie Van Sytzama. De architect is onbekend.

Het was een grote villa van 720m² woonoppervlakte op een perceel van 2700m2. Boven de centrale ingang was het familiewapen van de Sytzama’s ingebouwd. Gelijktijdig werd een fors koetshuis naast de villa gebouwd.

Baron van Sytzama was ondernemer en notabele in Velp; hij zat in tal van besturen. Onder andere was hij directeur van de ‘NV Maatschappij tot Exploitatie van Bouwterreinen te Velp’.

Strenge symmetrie
Het ontwerp van de villa kenmerkt zich een strenge symmetrie, in de traditie van Friese en Hollandse landhuizen. De gevel is uitgevoerd in baksteen, heeft een bescheiden metselornamentiek en heeft kenmerken van de toen gangbare overgangsarchitectuur, maar dan streng symmetrisch. In het oog springen de vele luiken (die helaas in het rechter gedeelte zijn verdwenen), de 12 grote muurankers in de voorgevel en ook de in het oog springende tableau ornamenten boven de vensters. Het middenstuk van de voorgevel boven de voordeuren – met de vier ramen - is niet origineel, maar werd in 1937 veranderd toen de villa werd gesplitst.

Na Sytzama"s overlijden verkocht de familie de villa in 1935 aan de steenfabrikant J. Pötters Vos, die de woning in 1937 liet splitsen en intern verbouwen. De familie Pötters Vos ging zelf in het linker gedeelte wonen. Het fraaie koetshuis aan de linkerkant werd verkocht aan de smederij Vlaswinkel, die het als werkplaats gebruikte. In 1952 liet Vlaswinkel het verbouwen tot werkplaats-plus-bovenwoning.
Niet langer voornaam
Later heeft zich in het koetshuis een praktijk voor fysiotherapie gevestigd, die er anno 2024 nog steeds zit. Hierna heeft het linker gedeelte Stationsstraat 30 in de jaren 50 dienst gedaan als verzorgingshuis (‘Zonnestraal’), en werd er in 1972 een sauna (‘Sauna René’) in gevestigd, overigens een van de eerste sauna’s van Nederland.

Het rechter gedeelte, Stationsstraat 28, heeft altijd als woonhuis gediend; in 1976 werd het stuk grond rechts hiervan verkocht en werd er een gebouw met 12 appartementen dicht tegenaan gebouwd. Hierna is het voorname karakter die de villa Klein Rinsma State ooit had wel definitief verdwenen.