
Onder gebouwd erfgoed verstaan we allereerst monumenten. Dat zijn door de wet beschermde gebouwen van verschillende aard: van kerk tot villa, van molen en boerderij tot fabriek. Hieronder zijn Middeleeuwse historische restanten. Ook gebouwen uit de Wederopbouw na WOII kunnen al monument zijn.
Bescherming
Rijksmonument genieten de meeste bescherming. Daarover gaat de Rijksdienst Cultureel Erfgoed. Daarnaast kennen we gemeentelijke monumenten –in Rheden wel 500. Rozendaal kent ongeveer 30 gemeentelijke monumenten. Monumenten zijn vaak herkenbaar aan een schildje bij de ingang.
Soms wordt een gebied of woonwijk aangewezen tot beschermd dorpsgezicht. Bijvoorbeeld het Beekdal van Rozendaal en het Strooien Dorp van De Steeg.
Monumentaal
Onze gemeentes kennen relatief veel gebouwd erfgoed dat een plek op de website waard is. Sinds de 17e eeuw werden langs de Veluwezoom landgoederen en buitenplaatsen aangelegd, van Wageningen tot Dieren.

Daarbij maakte men gebruik van het heuvelachtige landschap met fraaie uitzichten. De gebouwen werden naar de mode van de tijd gebouwd en later vaak weer verbouwd.
Van de 36 buitenplaatsen die er ooit in de gemeente Rheden waren, zijn er tegenwoordig nog
22 goed herkenbaar.
Sommige zijn intussen verdwenen of ingrijpend veranderd. De terreinen zijn opgeknipt of hun plek is ingenomen door nieuwere bebouwing.
Waar mogelijk worden de feiten over het monumentale gebouw aangevuld met foto’s en informatie over de functie of over de bewoningsgeschiedenis.
Bij gebouwd erfgoed komt vaak de architectuur aan de orde. Meer over architectuurstromingen vindt u onder deze link (nog toevoegen)…….
De negen dubbele woonhuizen zijn in de jaren 1920-1922 gebouwd in opdracht van de bouwvereniging Rheden. De woningen zijn ontworpen door de bekende architect J.H.W. Leliman, die vaak betrokken was bi…
Het Apostolisch Genootschap is een stroming voor religieus-humanistische zingeving. Dit genootschap werd in 1951 in Nederland opgericht. In Velp komen ze samen in het moderne gebouw, Oranjestraat 52.…
De Aula van Avondzon werd met opzet aula genoemd. Het vooroorlogse bejaardentehuis Avondzon was namelijk bedoeld voor vrijzinnig protestantse ouderen. De ruimte voor gemeenschappelijke bijeenkomsten …
Dit complex van zorgwoningen staat tegenwoordig bekend als Nieuw Schoonoord. Het werd tussen 1937 en 1938 gebouwd als het bejaardentehuis ‘Avondzon’, op een terrein van meer dan een hectare. Het pand…
In dit huis aan de Overweg was vroeger een bakkerij. Tot ver in de 19e eeuw waren er op het platteland weinig bakkers. Veel mensen bakten hun eigen brood in een bakhuis. De eerste bakkerij in Spanke…
Herman Borggreve richtte in 1915 bakkerij Borggreve op aan de Bergweg in Velp. De traditionele bakkerij met hout gestookte ovens bakte vers brood, dat vervolgens per bakfiets aan huis werd bezorgd. H…