
Onder gebouwd erfgoed verstaan we allereerst monumenten. Dat zijn door de wet beschermde gebouwen van verschillende aard: van kerk tot villa, van molen en boerderij tot fabriek. Hieronder zijn Middeleeuwse historische restanten. Ook gebouwen uit de Wederopbouw na WOII kunnen al monument zijn.
Bescherming
Rijksmonument genieten de meeste bescherming. Daarover gaat de Rijksdienst Cultureel Erfgoed. Daarnaast kennen we gemeentelijke monumenten –in Rheden wel 500. Rozendaal kent ongeveer 30 gemeentelijke monumenten. Monumenten zijn vaak herkenbaar aan een schildje bij de ingang.
Soms wordt een gebied of woonwijk aangewezen tot beschermd dorpsgezicht. Bijvoorbeeld het Beekdal van Rozendaal en het Strooien Dorp van De Steeg.
Monumentaal
Onze gemeentes kennen relatief veel gebouwd erfgoed dat een plek op de website waard is. Sinds de 17e eeuw werden langs de Veluwezoom landgoederen en buitenplaatsen aangelegd, van Wageningen tot Dieren.

Daarbij maakte men gebruik van het heuvelachtige landschap met fraaie uitzichten. De gebouwen werden naar de mode van de tijd gebouwd en later vaak weer verbouwd.
Van de 36 buitenplaatsen die er ooit in de gemeente Rheden waren, zijn er tegenwoordig nog
22 goed herkenbaar.
Sommige zijn intussen verdwenen of ingrijpend veranderd. De terreinen zijn opgeknipt of hun plek is ingenomen door nieuwere bebouwing.
Waar mogelijk worden de feiten over het monumentale gebouw aangevuld met foto’s en informatie over de functie of over de bewoningsgeschiedenis.
Bij gebouwd erfgoed komt vaak de architectuur aan de orde. Meer over architectuurstromingen vindt u onder deze link (nog toevoegen)…….
Halverwege de 20e eeuw was banketbakkerij Bosman een vermaard bedrijf aan de Hogestraat. Er werd geen brood gebakken, maar gebakjes en taarten. De gebakjes van Bosman werden ook aan huis bezorgd doo…
Bakkerij De Korenschoof was een broodbakkerij aan de Buitensingel. Een opvallend groot pand, ongeveer op de hoek met de Harderwijkerweg. Het pand had aanvankelijk een plat dak en een min of meer gesl…
Sinds 1907 is aan de Spoorstraat de brood- en banketbakkerij Elijzen gevestigd. Vanaf de straat kon je door het open raam de bakkers aan het werk zien. De geur van vers gebakken brood was onmiskenbaa…
Aan de Rosendaalselaan 16A staat een voormalige bakkerij en kruidenierswinkel. Een steen aan de achtergevel uit 1773 vermeldt de letters "TVHS". Bakker Teunis van Hulsteijn startte in dat jaar een ba…
In 1890 bouwde Jacob Hagen een bakkerij op de hoek Kerkstraat - Veerstraat, een mooi hoekpand met etalages aan de beide straten. Hij verkocht brood, koek en banket en chocolade van het merk Caillier,…
Jarenlang was het een vertrouwde aanblik: banketbakkerij Maandag aan de Zutphensestraatweg.
A. Maandag bouwde de banketbakkerij in 1887. Later werd er ook een theesalon ingericht. Bakkerij, winkel, t…